GMB BioEnergie in Zutphen vergroot de biologische productie van ammoniumsulfaat uit zuiveringsslib naar 18.000 ton per jaar. Dit betekent dat het bedrijf meer van het waardevolle nutriënt stikstof kan terugwinnen.

Een uitbreiding van de installaties dit najaar maakt de schaalvergroting mogelijk. De uitbreiding sluit aan bij een doelstelling van de waterschappen: meer nutriënten terugwinnen uit zuiveringsslib.

Terugwinning stikstof blijft achter

De Nederlandse waterschappen zijn al langere tijd bezig met het terugwinnen van nutriënten uit afvalwater. Vandaar dat naast de Energiefabrieken ook de Grondstoffenfabrieken zijn ontstaan. Momenteel richten de Grondstoffenfabrieken zich vooral op het terugwinnen van fosfaat uit afvalwater. Het terugwinnen van stikstof is nog een stuk minder ontwikkeld. Een van de redenen hiervoor is dat stikstof moeilijk uit het afvalwater is terug te winnen. Zuiveringsslib biedt echter wél mogelijkheden. Deze ‘afvalstroom’ bevat veel stikstof. 

Normaliter: met fossiele brandstoffen

Stikstof is een gasvormige stof die momenteel alleen teruggewonnen kan worden uit de atmosfeer. Maar liefst 0,75% van alle energie ter wereld wordt gebruikt voor het produceren van stikstof uit de atmosfeer. Dit gebeurt via het Haber-Bosch proces, met inzet van fossiele energiebronnen. Dit is geen duurzaam proces. De technologie die GMB sinds 2001 toepast en doorontwikkelt voor het duurzaam verwerken van slib en het terugwinnen van stikstof uit deze ‘afvalstroom’, is innovatief en uniek in de wereld. 

Biologische slibverwerking

Martin Wilschut, manager technologie en ontwikkeling bij GMB BioEnergie: ‘Slibverwerking gebeurt in Nederland doorgaans nog door het te verbranden. Wij verwerken zuiveringsslib door het biologische te drogen middels een composteringsproces. Op onze locaties in Zutphen en Tiel verwerken we jaarlijks 260.000 ton zuiveringsslib van 7 verschillende waterschappen. De 70.000 ton biologische brandstof die overblijft, wordt in binnen en buitenland meegestookt in energiecentrales en vervangt daar fossiele brandstoffen.’ 

Van ammoniumsulfaat tot stikstof

‘Tijdens het biologische drogingsproces komt veel ammoniak vrij. Ammoniak is een stikstofverbinding. Wij voeren het composteringsproces uit in gesloten tunnels. Hierdoor kunnen we proceslucht gecontroleerd afvangen en stikstof terugwinnen. Deze groene manier van stikstof winning uit zuiveringslib is op deze schaal uniek. 

Innovatief van proceslucht tot meststof

GMB BioEnergie verkrijgt stikstof door proceslucht te reinigen in ‘zure wassers’. Wilschut: ‘Tijdens het reinigen wordt ammoniak omgezet in ammoniumsulfaat, een stikstofhoudende zwavelmeststof. Het geproduceerde ammoniumsulfaat is een wettelijk erkende meststof die in het agrarisch groeiseizoen wordt ingezet. Zo komt stikstof vanuit afvalwater als waardevolle grondstof terug in de bodem. De stabiele kwaliteit (pH, bemestingswaarde, zuiverheid) van het ammoniumsulfaat maakt dat stikstofkunstmest een gewild product is.’

Uitbreiding

Het bio-based drogingsproces, de terugwinning van stikstof en benutting van de biobrandstof zorgt ervoor dat het gehele slibverwerkingsproces CO2 reducerend is. Met de opschaling van haar slibverwerkingslocatie in Zutphen sluit GMB bij twee belangrijke doelstellingen van de waterschappen: reductie van CO2-uitstoot en nutriëntenterugwinning.